matchpoint

Νοέμβριος 27, 2006

«Στέλλα φύγε, κρατάω μαχαίρι!»

Filed under: Evolutionary biology — Takis Michas @ 5:06 μμ

ID: 1418025
Εντυπο: ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ
Ημ/νία: 27/11/2006
Σελ.: 61
Κατηγορία: Πλανήτης ΓΗ

Του ΤΑΚΗ ΜΙΧΑ

«Παιδί της μαμάς, ίσως του μπαμπά»

Αφρικάνικο ρητό

Τελικά όλα τα πράγματα έχουν ένα λόγο ύπαρξης. Ακόμα και τα εντελώς -εκ πρώτης απόψεως- παράλογα φαινόμενα και συναισθήματα. Πάρτε, π.χ. την ερωτική ζήλια, ένα από τα θεωρούμενα πιο καταστροφικά συναισθήματα. Απειρες είναι οι ιστορίες ζευγαριών των οποίων οι σχέσεις δηλητηριάστηκαν και καταστράφηκαν από εκρήξεις ζήλιας. Γι’ αυτό άλλωστε η ζήλια καταλαμβάνει κεντρική θέση στην παγκόσμια λογοτεχνία, με αποκορύφωμα την τραγική ιστορία του Οθέλου του Σέξπιρ.

Ομως το παράλογο αυτό συναίσθημα έχει κι αυτό τη λογική του, που συνδέεται άμεσα με την προσπάθεια επιβίωσης του ανθρώπου στη μακρά εξελικτική του πορεία.

Κατ’ αρχάς τα δύο φύλα διαφέρουν στο είδος της ζήλιας που βιώνουν. Ερευνες που έγιναν σε διάφορες χώρες και πολιτισμούς -από τις ΗΠΑ μέχρι τη Ζιμπάπουε- έδειξαν ότι παντού οι γυναίκες φοβούνται συνήθως περισσότερο τη συναισθηματική και όχι τόσο τη σεξουαλική απιστία. Αντίθετα, οι άνδρες θεωρούν ότι απειλούνται περισσότερο από τη σεξουαλική απιστία.

Αυτό αποδείχθηκε και σε εργαστηριακά πειράματα. Οι άνδρες είχαν αυξημένη καρδιακή και ηλεκτροδερματική δραστηριότητα όταν αντιμετώπιζαν σεξουαλική απιστία, ενώ αντίθετα οι γυναίκες παρουσίαζαν ανάλογα σωματικά φαινόμενα σε περιπτώσεις συναισθηματικής απιστίας.

Οι αντιδράσεις αυτές σχετίζονται άμεσα με τη διαφορετική βιολογική συγκρότητηση των δύο φύλων.

Ο καθοριστικός παράγοντας είναι το γεγονός ότι η αναπαραγωγή στο ανθρώπινο είδος γίνεται μέσω εσωτερικήςς γονιμοποίησης της γυναίκας. Αυτό σημαίνει ότι από τη στιγμή που μένει έγκυος η γυναίκα γνωρίζει με απόλυτη βεβαιότητα ότι πέτυχε στην αναπαραγωγή του γενετικού της υλικού. Ομως ο άνδρας δεν μπορεί να είναι σίγουρος για την πατρότητα του παιδιού.

Αυτή λοιπόν η διαφορετική δομική κατάσταση των δύο φύλων -που υπαγορεύεται από τον παράγοντα της εσωτερικής γονιμοποίησης- εξηγεί σε μεγάλο βαθμό και τις διαφορετικές μορφές που παίρνει η ζήλια.

Για τους πρωτόγονους αρσενικούς προγόνους μας η χειρότερη απιστία την οποία θα μπορούσε να κάνει η σύντροφός τους από τη σκοπιά της αναπαραγωγής ήταν η σεξουαλική απιστία. Αυτή η πράξη στερεί από τον άνδρα τη βεβαιότητα ότι είναι ο πατέρας του παιδιού και μπορεί να τον οδηγήσει να επενδύσει πόρους και χρόνο στην αναπαραγωγή και ανάπτυξη του γενετικού υλικού κάποιου άλλου. Γι’ αυτό, το κυριότερο μέλημά του είναι να ελέγξει τη σεξουαλική δραστηριότητα της συντρόφου του.

Αντίθετα, για τη γυναίκα το πρόβλημα είναι τελείως διαφορετικό. Οι γυναίκες ήταν πάντοτε 100% σίγουρες ότι είναι οι μητέρες των παιδιών τους (λόγω της εσωτερικής γονιμοποίησης). Καμιά γυναίκα δεν γέννησε παιδί για το οποίο να αμφιβάλλει αν είναι δικό της. Η φύση έδωσε στη γυναίκα τη βεβαιότητα στη γενετική αναπαραγωγή, την οποία κανείς άνδρας δεν έχει.

Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η γυναίκα δεν είναι λοιπόν η αβεβαιότητα για τη μητρότητα του παιδιού της όσο η ανασφάλεια σχετικά με το αν ο σύντροφός της θα αφιερώσει τον αναγκαίο χρόνο και πόρους σε αυτό το παιδί και δεν θα τους διασπαθίσει σε κάποιο άλλο. Γι’ αυτό λοιπόν την ενδιαφέρει κυρίως το θέμα της συναισθηματικής αφοσίωσης του συντρόφου της, ενώ είναι έτοιμη να του συγχωρήσει μια στιγμιαία σεξουαλική περιπέτεια, το κοινώς λεγόμενο «ξώφαλτσο».

Απ’ αυτή λοιπόν τη σκοπιά, η ζήλια όπως και πολλά άλλα συναισθήματα, όσο παράλογα και αν φαίνονται εκ πρώτης όψεως, έχουν ένα λόγο ύπαρξης που συνδέεται άμεσα με την επιβίωση του ανθρώπου.

Αφ’ ενός βοηθάει τον άνδρα να μειώσει τις δυνατότητες ερωτικής απιστίας της γυναίκας -διασφαλίζοντας έτσι ότι το γενετικό υλικό το οποίο θα παραγάγει η σύντροφός του περιέχει και δικά του γονίδια. Αφ’ ετέρου βοηθάει τη γυναίκα να μειώσει τις πιθανότητες συναισθηματικής εμπλοκής τού συντρόφου της με άλλη γυναίκα -διασφαλίζοντας έτσι ότι ο σύντροφός της θα επενδύσει πόρους και χρόνο στην αναπαραγωγή των δικών της γονιδίων.

Η ζήλια είναι ένας τρόπος προσαρμογής. Μια προσαρμογή στη γλώσσα της εξελικτικής βιολογίας σημαίνει μια λύση στο επαναλαμβανόμενο πρόβλημα της αναπαραγωγής και της επιβίωσης. Ο σύγχρονος άνθρωπος κουβαλάει μέσα του αυτό το επικίνδυνο πάθος επειδή αυτό τον οδήγησε στην αναπαραγωγική επιτυχία των προγόνων του.

«Η ζήλια» γράφει ο καθηγητής Ντέιβιντ Μπους, «δεν αποτελεί σημείο ανωριμότητας αλλά ένα πολύ σημαντικό πάθος που βοήθησε τους προγόνους μας και ίσως βοηθάει ακόμα και εμάς σήμερα να αντιμετωπίσουμε μια σειρά αναπαραγωγικών κινδύνων. Η ερωτική ζήλια είναι μια επιτυχημένη, αν και πολλές φορές εκρηκτική, λύση στις συνεχείς δύσκολες καταστάσεις που αντιμετώπιζαν οι πρόγονοί μας»

Φυσικά κανείς δεν εφαρμόζει συνειδητά αυτή την εξελικτική λογική. Κανείς δεν σκέπτεται: «Αν η γυναίκα μου κάνει έρωτα με κάποιον άλλο, τότε η βεβαιότητά μου ότι θα είμαι γενετικός πατέρας θα τεθεί σε κίνδυνο και, κατά συνέπεια, θα απειληθεί η αναπαραγωγή των γονιδίων μου». Αντίθετα η ζήλια είναι ένα τυφλό πάθος, όπως ακριβώς το πάθος μας για γλυκά ή ο φόβος μας για τα φίδια. Ολα αυτά τα συναισθήματα αποτελούν ασυνείδητες στρατηγικές επιβίωσης που μας κληροδότησαν οι επιτυχημένοι αναπαραγωγικά πρόγονοί μας στο πλαίσιο μιας διαδικασίας εκτοντάδων χιλιάδων ετών…

http://www.tmichas.wordpress.com


Πηγή: ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ
Στήλη: ΠΛΑΝΗΤΗΣ-ΓΗ

Διάφορα: ΙΔΕΕΣ – ΓΕΓΟΝΟΤΑ – ΠΡΟΣΩΠΑ

Advertisements

1 σχόλιο »

  1. tramadol

    news

    Παράθεση από tramadol — Δεκέμβριος 15, 2007 @ 1:02 πμ | Απάντηση


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Blog στο WordPress.com.

Αρέσει σε %d bloggers: